การเรียนรู้ด้วยตนเอง (Self-Directed Learning: SDL) คือ กระบวนการที่ผู้เรียนริเริ่มความต้องการในการเรียนรู้ ตั้งเป้าหมาย วางแผน แสวงหาแหล่งข้อมูล เลือกวิธีการเรียนรู้ และประเมินความก้าวหน้าของตนเอง โดยมีความอิสระสูงตามความสนใจและความถนัด ซึ่งสามารถทำได้ทั้งคนเดียวหรือร่วมมือกับผู้อื่น เพื่อพัฒนาความรู้และทักษะตลอดชีวิต
องค์ประกอบและขั้นตอนสำคัญของการเรียนรู้ด้วยตนเอง
ตระหนักถึงความต้องการ (Awareness): รู้ว่าตนเองต้องการเรียนรู้อะไร หรือขาดทักษะด้านใด
ตั้งเป้าหมายและวางแผน (Goal Setting): กำหนดเป้าหมายที่ชัดเจน และวางแผนการเรียน
แสวงหาแหล่งความรู้ (Resource Acquisition): ค้นคว้าข้อมูลจากแหล่งต่างๆ เช่น หนังสือ อินเทอร์เน็ต หรือผู้เชี่ยวชาญ
ลงมือทำและประเมินผล (Action & Evaluation): นำความรู้ไปประยุกต์ใช้ และตรวจสอบความเข้าใจด้วยตนเอง
ลักษณะสำคัญของการเรียนรู้ด้วยตนเอง
ยืดหยุ่น (Flexibility): เรียนรู้ได้ทุกที่ ทุกเวลา ตามเวลาที่พร้อม
เรียนรู้ตลอดชีวิต (Life-Long Learning): เป็นการพัฒนาทักษะแห่งอนาคต
ผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง (Self-Centered): ผู้เรียนมีอิสระในการกำหนดทิศทาง ไม่จำกัดแค่ในห้องเรียน
เพิ่มแรงจูงใจ (Motivation): เกิดจากความสนใจจริง ทำให้มีความสุขในการเรียนรู้